Görmə qabiliyyətini bərpa edən çip Avropada rəsmi təsdiq aldı

Görmə qabiliyyətini bərpa edən çip Avropada rəsmi təsdiq aldı

Kaliforniya ştatında yerləşən Science Corporation startapı, beyin-kompüter interfeysləri sahəsində inkişaf etdirdiyi yeni texnologiya ilə görmə itkisi yaşayan milyonlarla insana ümid verir. Şirkətin hazırladığı PRIMA adlı qurğu, Avropanın tibbi cihaz tənzimləyici orqanından satışa buraxılmaq üçün rəsmi icazə alıb. Bu cihaz xüsusilə yaşa bağlı makula degenerasiyası nəticəsində görmə qabiliyyətini itirmiş xəstələr üçün nəzərdə tutulub.

Science Corporation-un qurucusu və baş icraçı direktoru Maks Hodak, Neuralink şirkətinin həmtəsisçisi və keçmiş prezidenti kimi tanınır. Hodak 2021-ci ildə Neuralinkdən ayrılaraq Science Corporation-u qurub və burada silikon çiplərlə canlı hüceyrələri birləşdirən yeni nəsil beyin-kompüter interfeysi üzərində işləməyə başlayıb. Lakin şirkət əvvəlcə öz proseslərini təsdiqləməli və davamlı bir iş modeli yaratmalı idi.

PRIMA cihazı, gözün arxa hissəsində yerləşən işığa həssas hüceyrələri məhv edən xəstəliklərdən əziyyət çəkən xəstələrə kömək edir. Yaşa bağlı makula degenerasiyası dünyada milyonlarla insanın görmə qabiliyyətini itirməsinə səbəb olur. Bu xəstəlik gözün arxasındakı işığa həssas hüceyrələri məhv edərək, insanların oxumasını və üzləri tanımasını çətinləşdirir.

PRIMA cihazı necə işləyir?

Cihazdan istifadə etmək üçün xəstələr təxminən bir saatlıq ambulator əməliyyat keçirirlər. Bu əməliyyat zamanı gözün arxa hissəsinə kiçik bir çip yerləşdirilir. Daha sonra xəstələr xüsusi kameralı eynək taxırlar. Bu eynəklər ətrafdakı dünyanın görüntüsünü çipə ötürür. Çip alınan məlumatları emal edərək beyinə göndərir və beləliklə xəstə görmə qabiliyyətini qismən bərpa edir.

Maks Hodak TechCrunch-a verdiyi müsahibədə cihazın effektivliyini vurğulayıb. O bildirib ki, Fransadakı bir xəstə bu cihaz sayəsində 300 səhifəlik bir romanı oxuyub bitirib. Şirkətin ofisində xəstələrin çəkdiyi rəsmlər də var. Hodakın sözlərinə görə, xəstələr bu cihazla krossvordlar həll edir, sudoku oynayır və gündəlik həyat fəaliyyətlərini davam etdirə bilirlər.

ABŞ-da da tənzimləyici proses başlayıb

Avropadakı təsdiqlə yanaşı, PRIMA cihazı ABŞ Qida və Dərman İdarəsindən də xüsusi status alıb. Bu status, cihazın sürətləndirilmiş tənzimləyici baxışdan keçməsinə imkan verir. Şirkət iki nadir korluq növünün müalicəsində də bu texnologiyadan istifadə etməyi planlaşdırır.

Hodak, beyin-kompüter interfeysi sahəsində davamlı bir iş modeli qurmağın vacibliyini vurğulayır. Onun fikrincə, bu sahənin inkişafı üçün ildə 100 milyon dollar gəlir əldə edən bir şirkətə ehtiyac var. Əks halda, bütün sektor yeni bir "qış dövrü"nə girə bilər.

Pixium şirkətinin satın alınması

Science Corporation, müxtəlif yanaşmaları araşdırdıqdan sonra, Fransanın Pixium şirkətinin inkişaf etdirdiyi PRIMA texnologiyasının ən uyğun yol olduğuna qərar verib. Şirkət 2024-cü ildə Pixium-u satın alıb. Daha sonra Science öz daxili platformasından istifadə edərək məhsulu təkmilləşdirib və tənzimləyici təsdiq üçün sənədləşmə işlərini tamamlayıb.

Qiymət və gələcək planlar

Hər bir PRIMA cihazının qiymətinin yüz minlərlə dollar olacağı gözlənilir. Science Corporation və onun Avropadakı tibbi partnyorları, səhiyyə təminatçıları ilə ödəniş mexanizmləri barədə danışıqlar aparır. Şirkət ilk əməliyyatı sentyabr ayında Almaniyada həyata keçirməyi planlaşdırır. Almaniya, klinik sınaqların keçirildiyi ölkə olduğu üçün ilk tətbiq mərhələsi burada başlayacaq.

Science Corporation gələcəkdə PRIMA-nın görmə qabiliyyətini daha da yaxşılaşdırmaq üçün yeni çip üzərində işləyir. Hazırkı eynəklər batareya paketi ilə işləyir, lakin şirkət Meta-nın genişləndirilmiş reallıq eynəklərinə bənzər daha yığcam bir dizayn hədəfləyir. Bununla belə, PRIMA-nın enerji və hesablama tələbləri adi ağıllı eynəklərdən daha yüksəkdir.

Şirkət həmçinin Yale Tibb Məktəbinin rəhbəri Dr. Murat Günel ilə birlikdə işləyir. Bu əməkdaşlıq texnologiyanın daha da təkmilləşdirilməsi və yeni tətbiq sahələrinin araşdırılması üçün vacib addım hesab olunur.