Opendoor Hindistandan çıxır: Bu qərar süni intellekt və autsorsinq gələcəyini necə dəyişir?

Opendoor Hindistandan çıxır: Bu qərar süni intellekt və autsorsinq gələcəyini necə dəyişir?

San Fransisko şəhərində yerləşən onlayn ev alma platforması Opendoor, Hindistandakı əməliyyatlarını bağlamaq qərarına gəlib. Bu qərar, şirkətin ölkədəki varlığını genişləndirməsindən cəmi iki il sonra gəlir. Lakin bu hadisə təkcə bir şirkətin qərarı deyil. O, süni intellektin (AI) ofşor işlərin iqtisadiyyatını dəyişməyə başladığı ilə bağlı daha böyük bir müzakirənin qızışmasına səbəb olub.

Şirkətin baş icraçı direktoru Kaz Nejatian qərarı açıqlayarkən bildirib ki, əsas məqsəd əməliyyat işlərini müştərilərin olduğu ABŞ-a qaytarmaq və daha kiçik, süni intellektə əsaslanan komandalara keçməkdir. Nejatian bu qərarın nə qədərinin məhz AI səmərəliliyi ilə bağlı olduğunu dəqiq açıqlamasa da, bu addım Silikon Vadisində geniş müzakirələrə yol açıb.

AI Hindistanın autsorsinq modelinə meydan oxuyur

Opendoor-un bu qərarı, xüsusilə Hindistanın qlobal autsorsinq mərkəzi kimi mövqeyinə potensial təhlükə kimi qiymətləndirilir. Hindistan artıq yalnız ucuz işçi qüvvəsi təklif edən bir ölkə deyil. O, dünyanın ən böyük Qlobal Bacı Mərkəzləri (Global Capability Center) bazarına çevrilib. Hazırda ölkədə 2100-dən çox belə mərkəz fəaliyyət göstərir və onlar təxminən 2.36 milyon insanı işlə təmin edir. Bu mərkəzlər İT, maliyyə və tədqiqat-inkişaf kimi sahələrdə xarici şirkətlərə xidmət göstərir və illik gəlirləri təxminən 100 milyard dollara çatır.

Məhz bu nəhəng ekosistemin içinə Opendoor da daxil olmaq istəyirdi. Şirkət 2024-cü ildə Çennai və Benqaluru şəhərlərində ofislər açaraq Hindistanda təxminən 250 nəfər işçi cəlb etmişdi. Lakin son illərdə ABŞ-da daşınmaz əmlak bazarında yaşanan çətinliklər, xüsusən də onlayn ev alma şirkətlərinə ağır zərbə vurdu. Opendoor da bu təsirdən yan keçmədi. Şirkətin qlobal miqyasda işçi sayı kəskin azaldı. Sənədlərə görə, 2024-cü ilin sonunda şirkətdə cəmi 1042 nəfər işləyirdi, halbuki bir il əvvəl bu rəqəm 1470 idi. ABŞ-dan kənarda işləyənlərin sayı isə 342-dən 184-ə düşdü.

Bu, sadəcə ixtisar deyil, yeni bir dövrün başlanğıcıdır

Opendoor-un Hindistandan çıxmasını təkcə ixtisar və ya xərclərin azaldılması kimi görmək düzgün olmazdı. Məsələ bundan daha dərindir. Şirkətin baş direktoru Nejatianın "AI-native" (süni intellekt təbiətli) kiçik komandalardan bəhs etməsi, bir çox investor və analitikin diqqətini çəkib. Onlar burada AI-nin ənənəvi autsorsinq modelini necə sarsıdacağına dair ilk əlamətləri görürlər.

Məsələn, Better Tomorrow Ventures şirkətinin həmtəsisçisi Şil Mohnot bu qərarı şərh edərək bildirib ki, əl işi AI ilə əvəz olunduqca Hindistanda çoxlu iş yeri itiriləcək. Emergent Ventures vençur kapitalisti Keşav Lohia isə bu hadisəni "AI ilə idarə olunan əməliyyatlar üçün dönüş nöqtəsi" adlandırıb. Onun fikrincə, AI artıq Hindistanı autsorsinq üçün cəlbedici edən əsas amili - ucuz işçi qüvvəsi üstünlüyünü aradan qaldırmağa başlayır.

Dəyişiklik təkcə coğrafi deyil, mahiyyət etibarilədir

Qlobal autsorsinq və biznes xidmətləri sənayesini izləyən HFS Research şirkətinin baş icraçı direktoru Fil Ferşt isə məsələyə daha geniş baxır. O, TechCrunch-a verdiyi açıqlamada bu hadisəni sadəcə iş yerlərinin Hindistandan ABŞ-a köçməsi kimi qiymətləndirməyin yanlış olduğunu deyir. Ferştə görə, əsl dəyişiklik budur ki, AI insan əməyinə olan tələbatı kökündən azaldır. Yəni söhbət iş yerlərinin bir yerdən başqa yerə daşınmasından deyil, ümumən bu işlərə olan ehtiyacın aradan qalxmasından gedir.

Opendoor-un qərarı, gələcəkdə bir çox şirkətin analoji addım atacağının xəbərçisi ola bilər. Artıq AI avtomatlaşdırması sayəsində şirkətlər daha az insanla daha çox iş görməyə başlayırlar. Bu vəziyyət isə təkcə Hindistan üçün deyil, bütün dünyada ofşor və autsorsinq xidmətləri göstərən ölkələr üçün ciddi suallar yaradır. Görünən odur ki, süni intellektin iş dünyasına təsiri yenicə başlayır və bu dəyişikliklər gözləniləndən daha sürətli baş verə bilər.