SpaceX IPO bazarı silkələdi: Səhmlər 19% artdı və dünyanın ilk trilyoneri yarandı
Kosmos sənayesində inqilab edən SpaceX, tarixində ilk dəfə birjalara çıxdı. Şirkətin səhmləri Nasdaq birjasında satışa təqdim edilən kimi qiyməti kəskin şə
SpaceX IPO bazarı silkələdi: Səhmlər 19% artdı və dünyanın ilk trilyoneri yarandı
Kosmos sənayesində inqilab edən SpaceX, tarixində ilk dəfə birjalara çıxdı. Şirkətin səhmləri Nasdaq birjasında satışa təqdim edilən kimi qiyməti kəskin şəkildə yüksəldi. IPO prosesi gözləniləndən də uğurlu alındı və SpaceX sadəcə bir gündə dünyanın ən dəyərli şirkətlərindən birinə çevrildi.
SpaceX-in səhmləri ilk ticarət günündə 150 dollara qədər yüksəldi. Bu, şirkətin IPO qiyməti olan 135 dollardan təxminən 11% çoxdur. Günün ortalarında səhmlərin qiyməti 176 dollara qədər çıxdı və şirkətin ümumi bazar dəyəri 2.3 trilyon dollara yaxınlaşdı. Bazar bağlanarkən isə səhmlər 159.75 dollar səviyyəsində qərarlaşdı.
Səhmlərin bu qədər bahalaşması təəccüblü deyil. Bloomberg-in məlumatına görə, SpaceX-in IPO-suna tələb təklifdən 4 dəfə çox olub. Bu o deməkdir ki, bir çox iri institusional investorlar istədikləri qədər səhm ala bilməyiblər və indi onları açıq bazarda almağa məcburdurlar.
SpaceX-in səhmlərinə olan yüksək tələbin digər səbəbi isə şirkətin az sayda səhmi birjalarda satışa çıxarmasıdır. Ümumi səhmlərin yalnız 4%-i ictimai ticarət üçün əlçatandır. Qalan hissə isə ilkin investorlar və işçilər arasında bölüşdürülüb.
SpaceX həmçinin bir sıra indekslərə (məsələn, Nasdaq 100) qoşulma qaydalarını dəyişdirmək üçün uğurlu lobbi fəaliyyəti aparıb. Şirkət indi bir neçə gün ərzində bu indekslərə qoşulacaq. Bu isə digər böyük fondların avtomatik olaraq SpaceX səhmlərini almağa başlamasından əvvəl səhmlərə tələbi daha da artıracaq.
Robinhood ticarət platforması SpaceX-in tarixi birja çıxışından saatlar sonra "rekord" trafik gördüyünü bildirdi. Bu, adi istifadəçilərin də SpaceX səhmlərinə böyük maraq göstərdiyini göstərir.
SpaceX-in IPO-su vençur kapitalı tarixində ən böyük uğurlardan biridir. Founders Fund şirkətə 600 milyon dollar investisiya edib və 3% paya sahibdir. Bloomberg-in hesablamalarına görə, bu investisiyanın dəyəri IPO qiyməti olan 135 dollarla 50 milyard dollardan çoxdur. Andreessen Horowitz-in payı 10 milyard dollardan, Sequoia-nın payı isə 20 milyard dollardan çox dəyərləndirilir.
Səhmlərin 150 dollardan debüt etməsi SpaceX-in təsisçisi İlon Maskı dünyanın ilk trilyoneri etdi. Bu, maliyyə dünyasında böyük hadisə kimi qeyd olunur. Maskın sərvəti artıq 1 trilyon dolları ötüb.
New York Times-ın məlumatına görə, hazırda və keçmişdə SpaceX-də çalışan təxminən 4,400 işçi milyonçu olacaq. Təxminən 400 nəfər isə sentimilyonçu (100 milyon dollardan çox sərvəti olan) olacaq. Bu, SpaceX-in təkcə təsisçisinə deyil, həm də adi işçilərinə böyük maliyyə uğuru gətirdiyini göstərir.
SpaceX-in IPO uğuru kosmos sənayesinin gələcəyi üçün də böyük əhəmiyyət daşıyır. Şirkətin dəyərinin bu qədər artması kosmos texnologiyalarına olan marağın nə qədər böyük olduğunu göstərir. Bu, digər kosmos startaplarına da ilham verə bilər və sektora daha çox investisiya cəlb edə bilər.
SpaceX-in uğuru həmçinin sübut edir ki, kosmos sənayesi artıq yalnız dövlət qurumlarının deyil, özəl şirkətlərin də uğur qazana biləcəyi bir sahədir. Şirkətin təkrar istifadə olunan raketləri və Starlink peyk interneti kimi innovativ məhsulları bu uğurun əsas səbəblərindəndir.
İndi gözlər SpaceX-in gələcək planlarındadır. Şirkət Marsa insan göndərmək və Ay bazası qurmaq kimi iddialı hədəflərə sahibdir. Bu qədər böyük maliyyə resursu ilə bu hədəflərə çatmaq daha da asanlaşa bilər.