SpaceX Starship-in növbəti uçuşu FAA tərəfindən təsdiqləndi
SpaceX şirkəti May ayında baş vermiş gücləndirici qəzasından sonra Starship raketinin növbəti sınaq uçuşu üçün Federal Aviasiya Administrasiyasından (FAA)
SpaceX Starship-in növbəti uçuşu FAA tərəfindən təsdiqləndi
SpaceX şirkəti May ayında baş vermiş gücləndirici qəzasından sonra Starship raketinin növbəti sınaq uçuşu üçün Federal Aviasiya Administrasiyasından (FAA) icazə alıb. Şirkət həftəsonu verdiyi açıqlamada Starship-in növbəti uçuşunun iyulun 16-sı, Cümə axşamı günü baş tuta biləcəyini bildirib. Bu, üçüncü nəsil Starship-in (V3) ikinci buraxılışı olacaq.
SpaceX həmçinin qeyd edib ki, bu uçuş zamanı Starship ilk dəfə üçüncü nəsil Starlink peyklərini kosmosa daşıyacaq. Əvvəlki sınaqlarda Starship yalnız daha böyük və güclü internet peyklərinin saxta modellərini daşımışdı. Bu, SpaceX-in "uç, sındır, düzəlt" yanaşmasının bir hissəsidir və çox vaxt partlayışlarla nəticələnən bu strategiya şirkətin inkişaf metodologiyasını əks etdirir.
May ayındakı uçuşda nə baş verdi?
SpaceX-in V3 Starship-in ilk sınaq uçuşu Mayın 22-də həyata keçirilmişdi və əsasən uğurlu olmuşdu. Şirkətin Super Heavy gücləndiricisi 124 metr hündürlüyündəki raketi kosmosa qaldırmış, yuxarı hissə ayrıldıqdan sonra 20 peyk simulyatoru və iki modifikasiya edilmiş Starlink peyki buraxılmışdı. Lakin yeni nəsil gücləndiricinin Yerə qayıdaraq Meksika körfəzində simulyasiya edilmiş eniş etməsi planlaşdırılsa da, mühərriklər düzgün yenidən alışmadı və gücləndirici suya çırpıldı.
SpaceX və FAA-nın araşdırmalarına görə, problem gücləndiricinin ayrılması anında baş verib. SpaceX həftəsonu dərc etdiyi açıqlamada "gəmidəki mühərrikin işə düşməsindəki kiçik fərqlərin" gücləndiricinin 90 dərəcə səhv istiqamətə dönməsinə səbəb olduğunu bildirib. Şirkət bu mühərrik işəsalma ardıcıllığını dəyişdirərək gücləndiricinin "daha etibarlı şəkildə istənilən istiqamətə dönməsini" təmin etdiyini və gücləndiricinin yenidən alışma etibarlılığını yaxşılaşdırmaq üçün modifikasiyalar edildiyini qeyd edib.
FAA-nın rəsmi açıqlaması
FAA Bazar ertəsi günü verdiyi açıqlamada Super Heavy gücləndiricisinin sıradan çıxmasının ən çox ehtimal olunan səbəblərini "raketin yüksəlişi zamanı hərəkət sisteminin komponentlərinə istilik təsiri və səhv mühərrik həyəcan sistemi parametrləri" olaraq göstərib. SpaceX isə mühərrik həyəcan və abort sistemlərində dəyişikliklər etdiyini və bunun gələcəkdə oxşar nasazlıqların qarşısını alacağını bildirib.
May ayındakı uçuşda Starship-in yuxarı hissəsi sınaq yükünü uğurla buraxsa da, kosmik vakuumda istifadə edilməsi nəzərdə tutulan üç Raptor mühərrikindən birini itirib. SpaceX həftəsonu bu problemin təkrarlanmaması üçün "bir neçə hardware və əməliyyat modifikasiyası" etdiyini açıqlayıb.
Yeni uçuşun hədəfləri
Növbəti Starship sınaq uçuşu şirkət üçün mühüm mərhələdir. SpaceX ilk dəfə üçüncü nəsil V3 Starlink peyklərini kosmosa göndərəcək. Bu peyklər şəbəkənin tutumunu və istifadəçi sürətlərini artırmaq üçün nəzərdə tutulub. SpaceX-in planına görə, bu uçuşda 2 peyk yerləşdiriləcək.
Xatırladaq ki, SpaceX iyunun 12-də ilkin kütləvi təklifini (IPO) həyata keçirərək Nasdaq fond birjasında səhmdar cəmiyyətinə çevrilib. Bu, şirkəti dünyanın ən dəyərli on şirkətindən birinə çevirib və təxminən 86 milyard dollar vəsait toplanması ilə rekord qırıb.
SpaceX-in "uç, sındır, düzəlt" yanaşması həmişə mübahisəli olub. CEO Elon Musk partlayışları "sürətli plansız sökülmə" adlandırır. Lakin bu yanaşma şirkətə sürətli inkişaf və təkrarlanan uçuşlar etməyə imkan verir. Yeni uçuş həm də SpaceX-in ictimai şirkət kimi ilk böyük sınağı olacaq və bazarın şirkətin riskli inkişaf strategiyasına necə reaksiya verəcəyini göstərəcək.