Süni İntellektin Gələcəyi: Niyə Video Oyunlar İnternetdən Daha Dəyərlidir?

Süni İntellektin Gələcəyi: Niyə Video Oyunlar İnternetdən Daha Dəyərlidir?

Süni ümumi intellekt (AGI) yolunda atılan addımlar getdikcə daha maraqlı istiqamətlərə yönəlir. İndiyə qədər ən böyük irəliləyişlər böyük dil modelləri (LLM) sayəsində əldə edilib. ChatGPT və Claude kimi modellər mətnlə işləməkdə inanılmaz bacarıq göstərir. Lakin bir mühüm problem var: bu modellər obyektlərin kosmosda və zamanda necə hərəkət etdiyini tam anlamır. Məhz bu boşluq video oyun məlumatlarının köməyi ilə doldurula bilər.

Bu fikir ətrafında qurulan General Intuition adlı startup böyük maraq doğurur. Bezosun dəstəklədiyi, Nyu-York əsaslı bu şirkətin dəyəri 2.3 milyard dollar qiymətləndirilir. Şirkət son olaraq 320 milyon dollarlıq investisiya raundunu bağlayıb. Bu raunda Coatue, Erik Şmidt, MIT və Google DeepMind tədqiqatçıları da qoşulub. General Intuition-un CEO-su Pim de Witte, TechCrunch-ın Equity podkastında maraqlı açıqlamalar verib.

Niyə Video Oyun Məlumatları?

Pim de Witte izah edir ki, internet məlumatları statikdir. Siz internetdə mətnlər, şəkillər və videolar tapa bilərsiniz. Lakin bu məlumatlar real dünyada cisimlərin bir-biri ilə necə qarşılıqlı əlaqədə olduğunu tam əks etdirmir. Video oyunları isə tamamilə fərqli bir mənbədir. Oyunlar dinamik mühitlərdir. Burada obyektlər daim hərəkət edir, toqquşur, sıçrayır və dəyişir. Oyun daxilindəki fizika qanunları süni intellektə məkan və zaman anlayışını öyrətmək üçün mükəmməl bir laboratoriyadır.

Məsələn, bir topun havaya atılması və yerə düşməsi prosesini götürək. İnternetdə bu haqda yüzlərlə mətn oxuya bilərsiniz. Amma video oyununda siz topun trayektoriyasını, sürətini, çəkisini və digər obyektlərlə toqquşmasını real vaxt rejimində görürsünüz. Bu cür məlumatlar süni intellektə "fiziki dünyanı" dərindən anlamağa kömək edir. General Intuition məhz bu prinsip əsasında işləyir. Şirkət "dünya modelləri" (world models) adlanan yeni nəsil süni intellekt sistemləri üzərində çalışır.

Medal TV-dən General Intuition-a Uzanan Yol

General Intuition maraqlı bir şəkildə yaranıb. Şirkət əvvəllər Medal TV adlı oyun platformasının tərkib hissəsi olub. Medal TV oyunçulara qısa kliplər çəkməyə və paylaşmağa imkan verirdi. Bu platforma artıq 200 milyondan çox istifadəçi toplamışdı. Bu müddət ərzində şirkət nəhəng həcmdə oyun daxili məlumat topladı. Məhz bu məlumatlar General Intuition-un təməlini qoydu. Pim de Witte deyir ki, onların ən böyük üstünlüyü artıq mövcud olan bu zəngin məlumat bazasıdır. Başqa şirkətlər bu cür məlumatları toplamaq üçün illər sərf etməli olacaq.

Fiziki Süni İntellektin Yüksəlişi

Video oyun məlumatları əsasında qurulan dünya modelləri xüsusilə robototexnika sahəsində inqilab edə bilər. Hazırkı süni intellekt sistemləri robotlara əmrləri yerinə yetirməyi öyrədir, lakin onlar gözlənilməz vəziyyətlərə uyğunlaşmaqda çətinlik çəkir. Oyun məlumatları ilə təlim keçmiş modellər robotlara daha çevik və adaptiv olmağı öyrədə bilər. Məsələn, bir robot süfrə yığışdırarkən stəkanın yıxılacağını qabaqcadan görə bilər. Bu, fiziki süni intellekt (physical AI) adlanan yeni bir sahənin əsasını təşkil edir.

General Intuition-un investisiya raundunda iştirak edən Google DeepMind və MIT kimi qurumlar məhz bu potensialı görür. Onlar başa düşür ki, gələcəyin süni intellekti təkcə mətn yazmağı bacarmamalı, həm də real dünyada hərəkət edə bilməlidir.

Etik Sərhədlər və Müdafiə Tətbiqləri

Bu texnologiyanın inkişafı ilə yanaşı, ciddi etik suallar da ortaya çıxır. Pim de Witte podkastda etiraf edir ki, onların modelləri gələcəkdə müdafiə sənayesində istifadə oluna bilər. Məsələn, döyüş meydanında muxtar dronları idarə etmək üçün bu cür süni intellekt sistemlərindən istifadə etmək mümkündür. Bu, şirkət üçün ciddi bir qırmızı xəttdir. General Intuition etik istifadə qaydaları hazırlamaq üçün məsləhətçilərlə işləyir. Lakin texnologiya bir dəfə yaradıldıqdan sonra onun kim tərəfindən və necə istifadə olunacağını tam nəzarət altında saxlamaq çətindir.

De Witte vurğulayır ki, onların əsas məqsədi süni intellekti daha təhlükəsiz və faydalı etməkdir. Lakin o etiraf edir ki, bu sahədə sərhədləri müəyyənləşdirmək üçün daha geniş ictimai müzakirələrə ehtiyac var. Süni ümumi intellektə doğru atılan bu addım, eyni zamanda, böyük məsuliyyət daşıyır.

Azərbaycan Konteksti: Bu Nə Deməkdir?

Bu xəbər Azərbaycandakı texnologiya həvəskarları üçün də maraqlıdır. Ölkəmizdə oyun sənayesi sürətlə inkişaf edir. Yerli oyun studiyaları və startaplar üçün bu, yeni bir istiqamət ola bilər. Oyun məlumatlarının süni intellekt təlimində istifadəsi, yerli şirkətlərin də bu sahəyə investisiya yatırması üçün bir fürsətdir. Eyni zamanda, bu texnologiyanın etik tərəfləri Azərbaycanda da müzakirə olunmalıdır. Süni intellektin hərbi məqsədlər üçün istifadəsi, beynəlxalq təhlükəsizlik baxımından diqqət tələb edən bir mövzudur.

General Intuition-un uğuru göstərir ki, gələcək süni intellekt təkcə məlumatın həcmindən deyil, həm də keyfiyyətindən asılı olacaq. Video oyunları bu sahədə unikal bir mənbədir. Siz də bu inkişafı izləməyə dəyər. Kim bilir, bəlkə gələcəyin ən güclü süni intellekti bir oyun konsolunda doğulacaq.