Yaponiyanın ən böyük IPO-su: Go şirkəti robotaksi və satınalmalara hazırlaşır

Yaponiyanın ən böyük IPO-su: Go şirkəti robotaksi və satınalmalara hazırlaşır

Yaponiyanın ən böyük taksi çağırma tətbiqi olan Go, bu il ölkədəki ən böyük ilkin kütləvi təklifi (IPO) həyata keçirib. Şirkət bu addımla təkcə maliyyə bazarında uğur qazanmayıb, həm də ölkənin ən ciddi probleminə — sürücü çatışmazlığına qarşı mübarizə üçün lazımi vəsaiti əldə edib.

Go şirkəti çərşənbə axşamı birjaya çıxıb və IPO zamanı 88,6 milyard yen (təxminən 553 milyon dollar) toplayıb. Şirkət nümayəndəsinin sözlərinə görə, bu vəsait robotaksi biznesini genişləndirmək və müxtəlif satınalmalar etmək üçün istifadə olunacaq.

"Biz yeni buraxılmış səhmlərin satışından əldə olunan gəliri robotaksi ilə bağlı tədqiqat və inkişafa, həmçinin taksi sənayesi daxilində və xaricində strateji birləşmə və satınalmalara yatırmağı planlaşdırırıq", — deyə şirkət nümayəndəsi bildirib.

IPO niyə bu qədər vacibdir?

Yaponiyada ilin ən sakit IPO mövsümlərindən birində baş tutan bu çıxış, xüsusi diqqət çəkir. Hökumət startaplara birjaya çıxmaqdansa, özlərini satmağı tövsiyə etdiyi bir vaxtda Go şirkəti əks istiqamətdə hərəkət edib. Maraqlıdır ki, Go səhmlərinə BlackRock, Wellington Management və M&G Investment Management kimi nəhəng qurumlar sərmayə qoyub. Bu, beynəlxalq institusional pulların Yaponiyada hara yatırılmağa hazır olduğunu göstərir.

Bununla belə, səhmlər buraxılış qiymətindən bir qədər geriləyib. Səhmlər cümə günü 2,314 yendən bağlanıb ki, bu da IPO qiyməti olan 2,400 yendən təxminən 4% aşağıdır.

Robotaksi ideyasının kökündə nə dayanır?

Go şirkətinin robotaksi ambisiyaları tamamilə insan probleminə əsaslanır. Yaponiyanın taksi sənayesi sürücü qıtlığı ilə üz-üzədir. Yerli Nəqliyyat Nazirliyinin məlumatına görə, son illərdə taksi sürücülərinin sayı təxminən 20% azalıb. Yaşlanan əhali bu rəqəmin yaxın gələcəkdə artacağına ümid vermir.

2024-cü ildə Yaponiyada sərnişindaşıma xidmətləri işə salınsa da, onlar yalnız müəyyən ərazilərlə məhdudlaşır və sürücülərin taksi şirkətində işləməsini tələb edir. Bu məhdudiyyətlər çatışmazlığı aradan qaldırmaq üçün kifayət etməyib.

Go şirkəti haqqında qısa məlumat

Go 1977-ci ildə taksi operatoru kimi təsis edilib və hazırda Yaponiyanın ən böyük sərnişindaşıma tətbiqidir. Şirkətin tətbiqi 35 milyon dəfə yüklənib, 85 min partnyor avtomobili var və Yaponiyanın taksi tətbiqi bazarının istifadə müddətinə görə 80%-ni tutur. Xidmət ölkənin 47 prefekturasından 46-sını əhatə edir.

Robotaksiyə doğru addımlar

Go şirkəti robotaksilərin gələcəyin bir hissəsi olacağına inanır. Bunun üçün şirkət Alphabet-in avtonom idarəetmə bölməsi olan Waymo və Yaponiyanın ən böyük taksi operatorlarından biri Nihon Kotsu ilə əməkdaşlıq edir. Go bu tərəfdaşlıqda strateji koordinasiyaya cavabdehdir.

CEO Hiroşi Nakajima əvvəllər Nikkei Asia-ya verdiyi müsahibədə bildirib ki, Go özü avtonom idarəetmə sistemlərinə sərmayə qoymayacaq. Şirkət tam avtonom idarəetmə üçün dəqiq vaxt çərçivəsi müəyyən etməyib.

"Biz texnologiyamızı təsdiqlədikdən və bunun üçün icazə aldıqdan sonra insan mütəxəssis olmadan tam avtonom şəkildə sürməyə başlayacağıq", — deyə şirkət nümayəndəsi bildirib.

Ənənəvi biznesə yeni nəfəs

Robotaksi gözləyərkən, Go ənənəvi biznesinə rəqabət üstünlüyü vermək üçün yeni yollar axtarır. Şirkət Kakao T, Alipay və WeChat Pay ilə əməkdaşlıq edib. Bu, Cənubi Koreya, Çin və Tayvandan gələn səyahətçilərə öz yerli tətbiqlərindən birbaşa Go-ya məxsus taksiləri çağırmağa imkan verir.

Yaponiyada robotaksi gələcəyinə təkcə Go deyil, digər nəhənglər də inanır. Mart ayında Uber, Wayve və Nissan da Tokioda robotaksi sahəsində əməkdaşlıq elan ediblər. Görünür, Yaponiya taksi bazarı böyük dəyişikliklərə hazırlaşır və Go şirkəti bu dəyişikliyin ön sıralarında yer almaq istəyir.